زنو

یادداشت های مهدی فاتحی درباره هنر ادبیات و سینما

از وقتی شعر را ممنوع کرده اند...

سبک و سیاق داستان نویسی بوتزاتی زیاد مورد پسند من نیست هر چند که بسیاری از کارهای او را خوانده ام چون همیشه در کارهای بوتزاتی اثری از یک فکر و محتوای ارزشمند وجود دارد و برخلاف نویسندگانی مثل کارور تنها با یک احساس یا موقعیت داستان نمی نویسد.اما استفاده های زیاد او از اشارات و سمبل گاه و بی گاه توی ذوق می زند و در واقع من هم شاید مثل همعصرانش بیشتر به نوع داستان نویسی آمریکایی دلبسته ام تا این نوع داستان ها که به نوعی قصه های قدیمی را یادآور می شود.

اما در کار هر نویسندهء صاحب سبکی(حتی آن هایی را که دوست شان ندارید) اگر واقع بینانه نگاه کنید کارهایی پر ارزشی دیده می شود که انگیزه ای ایجاد می کند تا همهء کارهای او را بخوانیم.در مجموعهء "شصت داستان"بوتزاتی به ترجمهء محسن ابراهیم هم کارهای متفاوتی دیده می شود؛از ضعیف ترین و کلیشه ای ترین داستان ها تا داستان هایی که می توان با آن ها لحضه ای تجربه زندگی سوخته ات را دوباره بازخوانی کنی.اما در شروع یکی از داستان های این مجموعه به نام "ممنوع بود" متنی قرار گرفته که به نوعی می توان گفت روایت امروز ماست بی آنکه بخواهم دربارهء چرایی و چگونگی آن چیزی بگویم تنها خود متن را از کتاب می آورم چون که خودش بهتر از هر تفسیر و تعبیری گویای حضورش در این مکان است:

 

از وقتی که شعر را ممنوع کرده اند زندگی برای مان مسلما" خیلی راحت تر شده است.دیگر نه از آن بی حالی ها خبری است و نه از آن هیجان های بیمار گونه و نه از آن خیال پروری های افراطی که برای مصلحت عموم خطرناک است.تنها چیزی که واقعا" ارزش دارد همان فعالیت های تولیدی است و واقعا" نمی شود سر درآورد که چه طور انسان طی هزاران سال،این واقعیت اساسی را نادیده گرفته است.

به طوری که می دانیم،برخی از سروده های تهیج کننده ای که به درد کارهای بزرگ ملی بخورند-البته سروده هایی که از غربال سانسور شریف ما رد شده باشند-در محدوده ء مجاز باقی می مانند.آیا می شود اسم این ها را هم شعر گذاشت؟نه خوشبختانه.این ها بدون آنکه راهی به سمت افراط کاری های ناصواب تخیل بگشایند،روح کاربر را قوت می بخشند.به عنوان مثالی مشخص آیا در جایی که ما هستیم قلب هایِ به اصظلاح دچار رنج های عشق می توانند محلی از اعراب داشته باشند؟آیا می توان پذیرفت در دنیای ما که وقف آثار جدی است،روح دچار هیجانات فاقد-همانطور که هر کس باید اذعان داشته باشد-هر نوع فایدهء به درد بخوری شود؟

 ....

+ مهدی فاتحی ; ۱٢:٢٧ ‎ق.ظ ; دوشنبه ۱٩ دی ۱۳٩٠
    پيام هاي ديگران ()